Şubat 2026’da, hem Avrupa Birliği (AB) hem de Amerika Birleşik Devletleri (ABD), kripto türev ürünleri piyasasına ilişkin yenilikçi düzenleme adımlarıyla dikkatleri çekti. Bu adımlar, özellikle Bitcoin ve Ethereum gibi kripto varlıklara dayalı “perpetual futures” ve “perpetual contracts” adı verilen kaldıraçlı sözleşmeleri hedef aldı. Avrupa Menkul Kıymetler ve Piyasalar Otoritesi (ESMA) ve ABD Emtia Vadeli İşlemler Komisyonu (CFTC) tarafından yürütülen farklı düzenleme yaklaşımları, sektörde çeşitli yorumlara neden oldu.
Avrupa Birliği’nin Sıkı Düzenlemeleri
ESMA, son zamanlarda hızla popülerleşen perpetual türevlerin, fonksiyonlarına bakılarak değerlendirilmesi gerektiğini açıkladı.
ESMA, bu sözleşmelerin öncelikli olarak fark kontratları (CFD) kurallarına uygun olması gerektiğini belirtti.
AB’nin 2018’den beri uyguladığı CFD mevzuatı, perakende yatırımcılar için maksimum kaldıraç oranını 2:1 ile sınırlıyor. Ayrıca, yatırımcıların pozisyonları yüzde 50 marjin seviyesinde zorunlu olarak kapatılıyor.
ESMA, aynı zamanda geniş katılımlı pazarlama yöntemlerinin ve yatırımcı bilgilendirme stratejilerinin yeniden gözden geçirilmesini talep etti. Bu çerçevede şirketlerden, pazarlama stratejilerini uygunluk testlerine tabi tutmaları ve Yatırımcıya Ana Bilgilendirme Belgesi hazırlamaları bekleniyor.
ABD’nin Esnek Politikası ve Yenilikçi Strateji
ABD’de ise, CFTC, perpetual sözleşmelere daha kapsamlı ve esnek bir yaklaşım geliştirdi.
CFTC Başkanı, bu türev ürünlerin mevcut düzenlemelerle kapsama alınacağına dair söz verdi.
2025 yılından bu yana, Coinbase gibi şirketler ABD’de CFTC denetiminde çalışarak, 5 yıl vadeli ve 10 kata kadar kaldıraç sunan perpetual türev ürünleri sunmaya başladı. CFTC’nin bu esnek tavrı, ABD pazarını küresel çapta daha rekabetçi kılmayı hedefliyor.
Kripto Türev Marketinde Farklılaşan Yaklaşımlar
AB ve ABD düzenlemeleri arasındaki en büyük fark, kaldıraç oranlarında ve perakende yatırımcıların erişim seçeneklerinde kendisini gösteriyor. AB’deki katı kaldıraç limitleri, ABD’deki 10 kat kaldıraç imkanına göre daha sınırlı kalıyor. Bu durum, ticaret aktivitelerine yansıdığında ABD pazarını cazip hale getiriyor.
Bu farklar, küresel türev piyasa hacimlerine de yansıyor. Son verilere göre, kripto türev pazarında merkeze alınan büyük borsalar, özellikle Binance‘in liderliği çerçevesinde, hacimlerini artırmayı sürdürüyor. ABD’nin ileriye dönük düzenleme adımları, potansiyel olarak global market payını daha da artırabilir.
Gelecekte, Avrupa’daki düzenleyicilerin bu yeni ürünler üzerinde daha sıkı kontroller uygulaması ve yatırımcıları için risk aza indirme tedbirlerini devreye sokması bekleniyor. Öte yandan, ABD’de CFTC’nin genişleyen gözetim ve denetim yetkileri ile piyasanın sürekli olarak gelişeceği öngörülüyor.
