Son yıllarda İran Devrim Muhafızları Ordusu’nun, İngiltere’de kayıtlı iki kripto para borsası aracılığıyla yaklaşık 1 milyar dolarlık bir fon transferi gerçekleştirdiği gün yüzüne çıktı. Washington Post’un belgelerine göre, bu operasyonların altında uluslararası yaptırımları aşmayı hedefleyen stratejik bir plan yatıyor. TRM Labs tarafından hazırlanan rapor, İran’ın kripto paraları daha geniş çaplı ve sistematik bir finansal altyapı aracı olarak kullanmaya başladığını ortaya koyuyor.
İngiliz Kripto Borsalarındaki Operasyonlar
TRM Labs’in verileri, Zedcex ve Zedxion isimli kripto para borsalarının aslında tek bir operasyonun iki farklı yüzü olduğunu ortaya koydu. Yapılan analizlerde, bu borsalardaki işlemlerin büyük bir kısmının İran Devrim Muhafızları ile bağlantılı olduğu anlaşıldı. Özellikle 2023 ile 2025 arasında bu borsalardaki işlemlerin %56’lık bölümünün bu cüzdanlardan geldiği belirtildi. Bu süreçte en yaygın kullanılan kripto varlık ise USDT oldu.
Uzmanlar, İran’ın kripto paralara olan ilgisinin, yalnızca alternatif bir ödeme sistemi yaratmak değil, aynı zamanda yaptırımlara karşı çalışan bir finansal ağ kurmak olduğunu ifade ediyor.
İran’ın Yaptırımları Delme Çabaları
Araştırmacılar, bu borsaların iç yapısını incelemek için küçük hacimli transferlerle işlem akışlarını haritalandırdı. Bu yöntemle İsrail makamları tarafından İran Devrim Muhafızları kontrolündeki 187 cüzdanla bağlantılı işlemler tespit edildi. Bunun yanı sıra, Yemen’deki bir şahsa 10 milyon dolarlık bir transfer yapıldığı belirlendi. Bu şahıs, daha önce İran petrolünü kaçak yollarla satarak Husilere fon sağladığı için ABD yaptırımlarına tabi tutulmuştu.
TRM Labs ayrıca, bu borsaların geçmişte İran’ın petrol üzerindeki yaptırımları delmesine yardımcı olan Babek Zencani ile bağlantılı olabileceğini belirtti. Zencani, İran hükümeti adına kurduğu finansal ağ nedeniyle yargılanmış ve hapse mahkûm edilmiş bir iş adamı. Bulgular, bu eski yöntemlerin dijital varlıklar üzerinden yeniden hayata geçirildiğini gösteriyor.
Her iki borsa da web sitelerinde kara para aklamayla mücadele kurallarına uyduklarını iddia ediyor. Fakat Zedcex, İran’ı yasaklı ülkeler listesine alırken, Zedxion benzer bir kısıtlama yapmıyor. Ne borsalardan ne de İran’ın BM misyonu ve İngiliz Hazine Bakanlığı’ndan sorulara yanıt geldi.
