@BitcoinHaber

22 Eylül 2016 Perşembe

Hayp

Tane Tane Blockchain

Bölüm 3: Hayp


- Hiçbirşeyi de tam anlatmıyorsun abi. En azından şunu söyle bari, blok zinciri bitcoin'in arkasındaki teknoloji mi gerçekten?
- Bir zamanlar arkasındaydı, şimdilerde önüne geçti gibi.
- Nasıl önüne geçti?
- Hayp nedir bilir misin?

blockchain-hype-sozluk
beklentisi boyunu aşan hype
 - Ha? Hayp mı? Duymuş olabilirim de birden sorunca çıkartamadım.
- İngilizce “h-y-p-e” diye yazılıyor. Türkçe karşılığını bulamadım. Yutturmaca ya da aldatıcı reklam diye çevirenler oluyor ama benim kasdettiğim anlamı yarattığı beklenti boyunu aşan her türlü inovasyon.  Gartner'in her sene güncelleyerek yayınladığı hayp eğrisi vardır. Teknolojiyi yakından takip ediyor geçinenler  bu senenin moda trendlerini bu grafikten takip ederler. Misal, geçen sene 3D yazıcılar pek bir revaçtaydı. Bitcoin ve Kriptoparalar önceki sene zirve yapmıştı. Bu sene de blok zinciri esintisi var. Danışmanlar 2016 sonbahar kreasyonlarına mutlaka birkaç blockchain sunumu eklesin. Bilen bilmeyen dergi editörleri de yaşasın blockchain başlıklı birkaç yazıyı son sayılarına alsın.

gartner-hype-cycle-2016
Gartner 2016 Hype Eğrisi

- Sence blok zincirini çok mu abartıyorlar?
- “Blok zinciri Bitcoin'in arkasındaki teknolojidir” cümlesi neden bahsettiğini bilmeyenlerin ezbere sarfettikleri basmakalıp bir tanımlama. Tıpkı “Bitcoin merkezi olmayan para birimidir” ya da “Almanya savaşı kaybedince biz de yenilmiş sayıldık” gibi.
- Hadi ya' Değil mi yani?
- “Kakao pastanın arkasındaki teknolojidir” öyleyse şeker, krema ve diğer bileşenleri gözardı edip kakaoya odaklanalım. Pasta şişmanlattığı için kötü bir şöhreti var. Sunumlarımızda pasta kelimesini kesinlikle kullanmamaya dikkat edelim.
- Kakaolu kek de yapabiliriz değil mi?
- Öyle, ama hiçbiri çıtır simidin yerini tutmaz.


İBRAHİM MÜTEFERRİKA

Sarayda Ar-Ge direktörü olarak çalışan İbrahim Müteferrika Paris'te gittiği 1720 teknoloji fuarında matbaayı ilk kez görür ve hayran kalır. Yurda döner dönmez padişah III. Ahmet'ten randevu alır ve hazırladığı “Matbaa 18. Yüzyıla Damgasını Vuracak” başlıklı sunumu padişaha ve devlet erkanına sunar.
Padişah sunumu çok beğenmiştir. Sualler kısmına geçildiğinde el kaldırır. “İbrahim Efendi” der, “Matbaa fevkalade bir icat lakin bu haliyle osmanlıya dühul ederse el yazması sektörünü bitirir. Herkesin kitap basması şer-i düzeni altüst eder.  Ayrıca bir takım münafıklar bu icadı gayrikanuni enfiye ticaretinde kullanabilir.”

İbrahim, “Hakkı şahanenleriniz var sultanım” diye cevap verir. “Emir buyurursanız matbaayı değil arkasındaki zincir teknolojisini getirelim

- Fıkra mıydı bu şimdi Murat abi? Komik gelmedi de.
- Ben iyi anlatamadım demek ki.  İşimize bakalım.

Devam edecek...
 
İlgili Sayfalar
Tane Tane Blockchain Bölüm 1 : Oyun 
 

20 Eylül 2016 Salı

Bizans Generalleri Problemi

Tane Tane Blockchain

Bölüm 2: Bizans Generalleri 


bitcoin-blockchain-bizans-generalleri
Bizans Generalleri


- Abi, sözünü kesmek gibi olacak ama ben bu oyundan hiçbirşey anlamadım. Blok zinciri diye başladık bir anda elimizde defterler, kağıtlar, şifreli sayfa başlıkları çıktı. Şimdi de bilmece çöz diyorsun. Zaten bilmece gibi anlatıyorsun. Şu blok zincirinin tanımını yapsan da işkenceden kurtarsan nasıl olur?
- O halde başka bir hikaye anlatayım ama kaldığımız yeri unutma, bu oyuna birazdan tekrar döneceğiz.
- Hikaye daha iyi gider.
- Hikayemiz eski bir tarihte ancak yaşadığımız coğrafyaya pek de uzak olmayan bir yerde geçiyor. Bizans ordusu bir şehri kuşatmış ve taaruz için emir bekliyor. Gelgelelim Bizans'ta entrika hiç eksik olmaz. Ordunun içinde azınlıkta olsalar da hain generaller var.
- Hahaha.. Günümüzde geçmediğine emin misin bu hikayenin?
- Tabii ki Bizans devrinde geçiyor. Generaller şehrin etrafında farklı noktalarda birliklerini konuşlandırmış bekliyor durumda.  Biraraya gelip harekat planı yapacak ortam yok. Şimdiki gibi whatsup grubu açmak için yüzlerce  sene erken bir çağda yaşıyorlar. Haberleşmek için tek araç birbirlerine gönderdikleri ulaklar.  Soru şu: Dürüst generallerin bir karar üzerinde uzlaşmaları mümkün mü?
- Nasıl bir karar mesela?
- Diyelim ki 3 birlik ve 3 general (A, B ve C) var. Bir tanesi hain ve orduyu yanıltmak için çalışıyor. Diğer ikisi dürüst. Her general düşmanı kendi pozisyonundan inceleyecek ve bulgularını diğerleri ile paylaşacak.  Generallerin kararı bulguların toplamına dayalı ve objektif olmak zorunda. Örneğin X generalinin topladığı bulguyu b(X) diye düşünecek olursak ise tüm generaller b(A)+b(B)+b(C) ye göre karar alacak. Hain generalin diğer ikisine farklı bulgu göndermesi durumunda hangi yöntemi kullanırsa kullansınlar diğer ikisi uzlaşamayacak.
- Sonunda kim kazanıyor savaşı?
- Hep iyiler kazansın istesek de bilim şimdiye kadar çoğunluğun uzlaşmasını sağlayacak bir algoritma bulamadı. General sayısı ne kadar fazla olursa olsun üçte ikisinden fazlası dürüst değilse uzlaşmaya varmaları mümkün görünmüyor. 3 yerine 30 general olsaydı da fikir birliğinde olduklarını anlamaları için en az 21 generalin dürüst olması gerekirdi. Biraz düşün bakalım aklına bir yöntem gelecek mi.
- Hani hikaye olacaktı bu. Gene bilmeceye döndük abi.
- Hikayemsi bilmece diyelim. Bizans Generalleri Problemi 1980'lerin başından itibaren  akademisyenlerin ilgisini çekiyor. Bunun sebebi bilişim sistemlerinde tutarsız bilgi yayan komponentlere karşı hata tolere etme algoritmalarının geliştirilme ihtiyacı. Bu sistemler ağ haberleşmesinden tut manyetik diske veri yazmaya kadar çok geniş bir alanı kapsıyor.
- Blok zinciriyle bizans generallerinin ne ilgisi var peki?
- Çok var. İlerde göreceksin. Blok zinciri yakın arkadaşı İş Kanıtı ile birlikte uzlaşmaya (konsensüs, mutabakat) dayalı bir protokol. 

Devam Edecek ...

Referanslar:



19 Eylül 2016 Pazartesi

Tane Tane Blockchain

Tane Tane Blockchain

Tane tane serisinin ikinci yazı dizisi Tane Tane Blockchain'de kahramanımız Ömer'i bu kez de blockchain öğrenme serüveninde yalnız bırakmıyoruz. Acaba Tane Tane Bitcoin'den aklında kalanlar blok zincirini kavramasına yardımcı olacak mı?

Bu hikayedeki karakterler tamamen yazarın hayal ürünüdür. 

tane-tane-blockchain-blok-zinciri
Blockchain Nedir?


Bölüm 1. Oyun

Blockchain Nedir?

Önceki sene ziyaretime gelen Ömer'i hatırlarsınız. Hani şu bitmek bilmeyen bitcoin merakı ve sorularıyla bana “tane tane bitcoin” anlattıran bilgisayar mühendisliği 3. sınıf öğrencisi arkadaşım. Bu sene dörde geçmiş alttan dersi de kalmamış. Geçen gün kafeteryada beni gördüğünde neredeyse üzerime atlayacaktı:

- Abi bitcoin öğrenmeyi bıraktım blokçeyn'e merak saldım.
- Ona merak saldım değil merak sardım denir.* Tükürük mü bu nerenden salıyorsun?
- Hı?
- Neyse bırakalım şimdi dilbilgisini de şu masada oturalım. Anlat bakalım “blok çeyn” konusunda neler öğrendin?
- Süper birşey, herkes onu konuşuyor. Blok çeyn Bitcoin'den daha iyiymiş diyorlar. Doğru mu bu?
- Gereksiz ingilizceleştirmeleri sevmediğimi biliyorsun. Gel şuna adam gibi “Blok Zinciri” diyelim.
- Tamam tamam “Blok Zincir”
- “Blok Zincir” demedim. İngilizcesinde nüans farkedilmiyor olabilr ama öyle söyleyince bloke olmuş zincir gibi anlaşılıyor. Doğrusu bloklardan oluşan zincir. Yani “Blok Zinciri”
- Yaa ben bunu bilmiyordum. Peki “Blok Zinciri” iyi midir? Yani bitcoinden daha mı iyi?
- Önce ne olduğunu öğrenirsen kendi iradenle hangisinin iyi olduğuna karar verebilirsin.
- Doğu aslında çok az şey biliyorum. Geçenlerde bir sunumun videosunu izlemiştim. Hemen herşeyi yapabiliyormuş. Böyle araba alıp satma, akıllı kontratlar falan. Bayağı etkilendim.
- Bak sen! Eee, başka?
- Bankalar falan da ilgileniyormuş bu teknolojiyle. Yakında herşeyi blokçeyy, şey yani blok zincirine geçireceklermiş diyorlar.
- Anlaşılan gözünü iyi boyamışlar. Eğer benden sana blok zinicirini öğretmemi istiyorsan bir şartım var.
- Ne şartı?
- Önce daha önce bu konuda etraftan duyduğun herşeyi unutacaksun. Doğru ya da yanlış olması farketmez. Format atılmış temiz bir beyinle dinlemeni istiyorum.
- Tamam abi nasıl istersen. Beynime rm * -rf attım bile.
- Ooo, bakıyorum Linux'a da geçmişsin.
- Bu sene ilk kez alıyorum Linux dersini.
- Harika! Blok zincirine geçebiliriz o halde. İkinci kelimesinden başlayalım. Neden zincir dendiğini hiç düşündün mü?
- Düşünmedim. Çoook uzun olduğu için olabilir mi?
- İki halkası da olsa zincir zincirdir.
- Evet. Öyleyse halkalardan oluşuyor bu zincir de?
- Doğru bildin. Birbirine bağlı halkalardan oluşuyor. Tabii ki burada fiziksel bir bağdan söz etmiyoruz. Zincirin halkaları veri yapılarından oluşuyor. Bir defterin sayfaları gibi de diyebiliriz. Hiç muhasebe defteri gördün mü?
- Yok, hiç muhasebe defteri görmedim. Bildiğimiz defter gibi değil mi?
- Peki boşverelim muhasebe defterini. Bidiğin defter düşün. Tek ortalı çizgili. Defterin ilk sayfasını açtık, her satıra bir sayı yazdık. Son satır çift çizgi ile diğerlerinden ayrılıyor ve bu satıra toplam satırı diyoruz. En alttaki satıra da sayfa toplamını yazdık.
- Amaç ne burada?
- Amacımız deftere sürekli sayılar ilave etmek. Bekle, şimdi aklıma daha iyi bir fikir geldi. Sayıları unut. Defterin her satırına bir kelime yazıyoruz.

ELMA
AĞAÇ
YELDEĞİRMENİ

gibi kelimeler.
- Peki toplam satırına ne yazacağız? Kelimeleri toplayamayız ki.
- En alt satıra da her harfi sayfada kaç kez kullandığımızı yazalım. Örneğin A:14, B:2, C:4, D:6, E:12, .. Bu şekilde sayfadaki bir kelime değişikliğe uğrarsa sağlamasını yapabiliriz.
- Mantıklı görünüyor. Bir kelimenin tek harfini değiştirsek toplamı değiştirir.
- Evet. Her satıra bir kelime yaza yaza sayfayı doldurduk. Yeni bir sayfaya geçmeliyiz.
- Geçtik. Her sayfada toplamları sıfırlıyor muyuz?
- Hayır, bir önceki toplamın üzerine ekleyerek gideceğiz. Önce ilk satıra önceki sayfadaki toplamları kopyalayalım. 2. satırdan itibaren yeni kelimeleri yazacağız. Son satıra geldiğimizde tüm harfleri saydıktan sonra ilk satırdaki toplamı da ekleyeceğiz.
- Önceli sayfadan 14 tane A gelmişti. 10 tane de bu sayfada var, 24 etti.
- Çok güzel. Bütün harfler için bu işlemi yaptık mı?
- Kolaymış. Yani blok zinciri bu mu?
- Dur daha gelmedik. Tane tane anlatıyorum.
- Daha ne kaldı?
- Şimdi işleri biraz zorlaştırmak için defterimizin sayfalarının sırayla gitmediğini düşünelim. Her sayfanın kendine özel, “ASFLXASERRESW” gibi bir kod adı var.  Sayfalar ciltli de değil birbirlerinden bağımsız ayrık şekilde duruyor.
- Neden kolayı varken zoru seçtik hiç anlamıyorum.
- Zincir konusuna girmek için bu yolu seçtik.
- Şimdi girdik mi?
- Sayfaları defterden kopardık ve ilk adımı attık sayılır. Şimdi her sayfanın başına önceki sayfanın toplamınlarını yazmak yetmiyor. Aslında genel toplamı bilmek için yetiyor da geriye dönüp sağlamasını yapmak istersek hangi sayfanın öncesinde hangi sayfa vardı bilemiyoruz. Bu yüzden ilk satıra bir önceki sayfanın toplamını yazarken yanına sayfanın kod adını da yazıyoruz.
- Sayfalara neden numara değil de ad verdik?
- Şimdi oraya geliyorum. Her sayfaya rastgele bir isim veriyoruz. Seçeceğimiz rastgele isim aralığı o kadar geniş olmalı ki iki kişinin aynı ismi seçmesi mümkün olmasın.
- İkinci kişi nereden çıktı? Tek başımıza yazmıyor muyduk kelimeleri?
- Oyunun kurallarını şimdi değiştirdim. Bir grup olarak oynuyoruz bu oyunu. Kaç kişi olduğumuzun çok önemi yok ama yeterince kalabalık olduğumuzu farzedelim. Gruptan bir kişi sürekli yeni kelimeler üretip yüksek sesle okuyor. Diğerleri de bu kelimeleri kendi ellerindeki sayfaya ekliyorlar. Herkesin elindeki sayfanın rastgele seçilmiş farklı bir ismi var.
- Herkes kendi sayfasına aynı kelimeleri yazıyor yani?
- Yaklaşık olarak aynı kelimeler. Ortam gürültülü ve grup geniş bir alana dağılmış olduğundan herkes aynı anda aynı kelimeleri duyamayabiliyor. Herkes kendi duyduğu kelimeleri kendi sayfasına yazıyor.
- Kelime okuyan oyuncu hiç durmuyor mu peki?
- Okuyucu hiç durmuyor. Sürekli yeni kelimeler okuyup duruyor.  MASA, CUMARTESİ, KEREVİZ, PAPATYA diye gidiyor.
- Peki ben yazıcılardan biriyim diyelim. Sayfanın sonuna geldim, yeni bir sayfaya geçebilir miyim?
- Tabii ki geçebilirsin. Yalnız başta verdiğimiz kurallar hala geçerli. Yeni sayfanın ilk satırına bir önceki sayfanın adını ve harf toplamınlarını yazacaksın.
- Bu kadar kolay mı?
- Kolay ama burada bir sorunumuz var. Gruptaki herkes aynı kelimeleri yazmamış olabilir. Dedik ya ortam gürültülüydü. Okuyucu sürekli hareket halindeydi. Hatta bazen çok uzaktaki bazı yazıcıların yanına gittiği de oluyor sesi herkese ulaşamıyordu. Bu yüzden oyuna yeni bir oyuncu çeşidi katıldı. Onlara tekrarlayıcılar adını verdik. Tekrarlayıcılar okuyuculardan duyduğu kelimeleri yüksek sesle tekrarlıyorlar.  Böylece her yazıcı kendine en yakın okuyucudan ya da tekrarlayıcıdan duyduğu kelimelerle kendi sayfanını doldurabiliyor.
- Tekrarlayıcılar da okuyucu gibi yani?
- Onların farkı yeni bir kelime üretmemeleri. Sadece okuyucudan ya da başka bir tekrarlayıcıdan gelen kelimeyi tekrarlıyorlar.
- Zaten ortam gürültülüydü bir de bu tekrarlayıcılar çıktı. Böyle bir oyunda kimse  okunan tüm kelimeleri tam olarak kaydedemeyecektir.
- Çok doğru. Peki oyunun bir anında harf toplamı almak istesek kimin elindeki sayfayı doğru kabul edeceğiz?
- Benimkini kabul edelim.
- Bu da mantıklı bir yöntem tabii ki.. Oyundaki herkes senin kağıdını doğru kabul ediyorsa neden olmasın. Peki sen bu ayrıcalığı hak etmek için ne yaptın?
- İşte yazdım her duyabildiğim her kelimeyi. Elimden geleni yaptım.
- İspat et çalıştığını?
- Nasıl edeyim?
- Şöyle yapalım. Her sayfanın son satırına geldiğinde bir bilmece çöz. Mesela sayfandaki kelimelerin ilk harflerini kullanarak 10 harfli bir kelime türetmeye çalış. Kelimeyi bulduğunda buldum diye bağır. Biz de gelip sayfanı kontrol edelim. Eğer bulduğun kelime geçerliyse senin sayfandaki sayıları ve toplamını doğru kabul edelim.

Devam edecek...

* TDK'ya göre her ikisi de doğru.

İlgili Yazılar
Tane Tane Bitcoin

22 Nisan 2016 Cuma

Steam Bitcoin kabul ediyor

Steam bitcoin kabul ediyor.


21 Nisan da Reddit forumunda yayınlanan bir duyuru oyunseverleri ve bitcoin topluluğunu heyecanlandırdı. Oyun dağıtım platformu Steam bir sonraki sürümde bitcoin ile ödeme kabul edeceğini bir kez daha teyid etti.

steam-bitcoin
Steam


Henüz resmi olarak tarihi belli olmasa da beta sürümü yayında olan Steam sürümünün çok yakında devreye alınacağı tahmin ediliyor.

Bitcoin ile ödeme kabulü Steam platformunun tamamı için geçerli olacak. Bu sayede bütün  ülkelerdeki kullanıcılar oyunları bitcoin ile alabilecekleri gibi oyun içi objeleri de Steam Marketplace üzerinde bitcoin ile satabilecekler.

steam-bitcoin-support-bitcoin-announcement

          STEAM ekibi tarafından yayınlanan duyuruda şöyle deniyor:
Bitcoin desteği yakında!
Steam'de bitcoin ile ödeme kabul edeceğini duyurmaktan heyecanlıyız.

Steam üzerinde daha fazla müşteriye ulaşabilmek için bitcoin ödemelerini işlemek üzere dışarıdan bir ödeme servisi sağlayıcısı ile çalışıyoruz. Bitcoin bazı ülkelerde oldukça rağbet gören bir çevrimiçi ödeme sistemi oldu, biz de partnerlerimizi risk ve volatiliteden koruyan, aynı zamanda son kullanıcıya fayda sağlayan bir sistem kuruyoruz.

Herhangi bir aksiyon almanız gerekmiyor. Eğer müşteri bicoin ile ödemeyi seçerse ürün eskiden olduğu gibi yerel para birimi üzerinden fiyatlandırılacak.
  • Kullanıcı yerel para birimi üzerinden fiyat bilgisini görecek. (Ör: €29.99)
  • Ödeme servis sağlayıcı bu €29.99 luk miktarı günlük bitcoin çevrim kuru üzerinden bitcoin'e çevirecek. Yani kullanıcı bitcoin ödeyecek ama ödeme sağlayıcı bize parayı normal para birimi üzerinden gönderecek. Hiçbir zaman Valve elinde bitcoin tutmayacak.
  • Bitcoin üzerinden fiyatlama yapmanız, ya da bitcoin'in değerini takip etmeniz gerekmiyor. Ürününüzün satış fiyatı değişmeyecek.

Çok yakında gerçekleşecek bu güncellemenin Steam'in oyun satın almak ve oynamak için daha iyi bir yer haline getireceğine inanıyoruz.Sorularınızı ve endişelerinizi lütfen bizimle paylaşın.


Kaynak: The Merkle
Steam Update Confirms Impending Bitcoin Integration